1. Tuyên truyền khuyến cáo gieo cấy đúng khung thời vụ.

- Theo Phương án sản xuất vụ chiêm xuân năm 2025 - 2026 của UBND xã Thiệu Trung đến thời điểm hiện nay chưa đến lịch gieo cấy trà lúa xuân muộn, tuy nhiên qua kết quả kiểm tra thăm đồng của Ban chỉ đạo sản xuất nông nghiệp, bà con Nhân dân một số khu vực trên địa bàn xã đã xuống đồng tiến hành gieo cấy lúa vụ xuân 2026.

- Nếu nhân dân tiếp tục gieo cấy không đúng khung thời vụ như hiện nay, lúa sẽ trổ vào tiết thanh minh (trổ trước ngày 20/4) năng suất lúa giảm do thời kỳ lúa trổ bông phơi màu, tung phấn sẽ gặp nhiệt độ không khí thấp, hạt phấn dễ bị chết vì lạnh. Nếu nhiệt độ xuống dưới 20 ⁰C, lại có mưa kèm theo thì hạt phấn sẽ bị chết và thối đen, cây lúa khi trỗ sẽ bị bạc đầu bông do gập thời tiết rét trong quá trình phân hóa đòng, có tỉ lệ hạt bị lép, lững rất cao, năng suất giảm nghiêm trọng, thậm chí không có thu hoạch.

- UBND xã đề nghị các thôn, khu phố tuyên truyền, vận động bà con nông dân trên địa bàn toàn xã hãy dừng việc gieo cấy sớm trà lúa vụ xuân muộn, tập trung tiến hành chăm sóc mạ, đắp bờ ruộng, lấy nước đổ ải chuẩn bị các loại vật tư phân bón, vôi bột,… để đến khung thời tốt nhât (01 - 10/02/2026) mới tiến hành gieo cấy.

2. Kỹ thuật chăm sóc mạ trước khi tiến hành gieo cấy.

- Nước: Ở thời kỳ mạ non (từ gieo đến 3lá), mặt luống cần được giữ ẩm để rễ phát triển thuận lợi. Khi mạ có 4 lá đến cấy tùy theo thời tiết và sinh trưởng của mạ để quyết định chế độ tưới nước. Khi cần chỉ tưới nước vào rãnh để luống mạ đủ ẩm. Trước khi cấy có thể tưới trước 5-7 ngày cho đất mềm, dễ nhổ xúc mạ tránh đứt rễ.

- Phân bón: Bón thúc vào thời kỳ mạ 3-4 lá, Lượng bón từ 1- 1,5 kg Urê/ sào tùy theo giống và độ phì đất. Trước khi cấy 3-5 ngày, có thể bón tiễn chân giúp cây mạ ra rễ mới. Mạ tốt, mạ già không nên bón thúc nhiều. Tiến hành  mở  dần nilon để luyện mà trước khi cấy 5 - 7 ngày để cây mạ quen với điều kiện thời tiết bên ngoài nilon.

-  Phòng chống rét: Dùng các giống chịu rét. Gieo đúng thời vụ, gieo vào lúc trời ấm, tăng phân chuồng hoai mục và lân, không bón đạm vào lúc trời rét, điều tiết nước và che phủ Nilon cho mạ trong những đợt rét.

- Phòng chống mạ già, mạ ống: Mạ xuân rất mẫn cảm với nhiệt độ. Cần đề phòng mạ ống khi thời tiết ấm, nhiệt độ bình quân trên 20 ⁰C kéo dài. Điều kiện đất tốt, nước nhiều,  gieo dày cũng dẫn tới mạ ống. Biện pháp chống mạ già và ống: Rút nước để ruộng mạ khô, không bón đạm, bố trí thời vụ thích hợp và tránh tình trạng “mạ chờ ruộng”.

- Phòng chống sâu bệnh cho mạ: Thường xuyên kiểm tra đồng ruộng để kịp thời tiến hành phòng trừ sâu bệnh cho mạ trước khi mang ra ruộng cấy.

- Tiêu chuẩn mạ tốt: Mạ cứng cây, khỏe, đanh dảnh, màu sắc lá xanh vàng, mạ không bị ống, có sức ra rễ mạnh và không có sâu bệnh. Đúng tuổi: Tuổi mạ cấy tùy thuộc vào giống, thời vụ và phương pháp làm mạ. Để tính tuổi mạ có thể dùng ngày tuổi hoặc số lá. Ví dụ, ở vụ đông xuân tính tuổi mạ theo số lá (mạ dược 5-6 lá, mạ sân hoặc mạ trên nền đất cứng 2-3 lá).

- Chăm sóc mạ sân: Đối với mạ sân, sau khi gieo hạt cần đặc biệt điều tiết nước và giữ ẩm cho mạ. Số lần tưới nước phụ thuộc vào nhiệt độ và cường độ ánh sáng trong ngày. Khi mạ có 2,5 - 3 lá là đủ tuổi để cấy.

Trên đây là hướng dẫn hướng dẫn gieo cấy đảm bảo khung thời vụ và các biện pháp chăm sóc cây mạ vụ chiêm xuân năm 2025- 2026. UBND xã đề nghị các thôn khu phố tuyên truyền bà con Nhân dân trên địa bà toàn xã để thực hiện./.